Verantwoordelijkheden

Zoals al eerder genoemd komen er sinds de verhuizing opeens veel 12/13 en 14-jarige tieners. Voor onze ‘vaste groep’ -veelal tussen de 17 en 22- was en is dat even wennen. Ook voor ons als team trouwens. De jongsten vragen soms behoorlijk veel aandacht, zijn over het algemeen wat speelser en vinden die oudere jongens toch wel heel erg stoer..



Met bovenstaande in ons achterhoofd en als concrete aanleiding een bezoekje van een (dronken) vader die zijn 12-jarige zoontje de toegang tot ons centrum heeft ontzegd (“Want alle jongeren die breakdancen, vlechtjes in hun haar hebben of hoe dan ook anders zijn, zijn nou eenmaal drugsgebruikers.”) besloten we eens met de 18+ ers over deze situatie te gaan praten. Wat betekent het centrum eigenlijk voor hen? Wat kan het centrum voor jongere tieners betekenen? En vooral ook: Wat kan hun rol daarin zijn?

De uitnodiging werd met enige argwaan bekeken. Wat zouden we van ze moeten? De betreffende avond schoof er een tiental jongeren -enigszins nerveus- aan de tafel die vol koffie, thee en koekjes voor ze klaarstond. Ongeveer de helft van de genodigden was komen opdagen, een ruime opkomst voor een Peruaanse jongerenactiviteit. We vertelden ze kort wat het idee achter het centrum is, waarom we hen dit aanbieden en waarom zij zo belangrijk zijn.

De vragen die ook volgden vielen ze gelukkig mee. In het gesprek kwam (opnieuw) naar voren dat het centrum voor veel van de jongeren hun tweede of eerste thuis is, dat ze de betrokkenen als familie zien, en dat je hier talenten kunt ontwikkelen waarvan je soms niet eens wist dat je ze had. De sfeer was uitstekend. De jongeren namen het gesprek erg serieus en dachten goed mee. Ze waren ook merkbaar trots dat we hen er als grote broers hadden uitgepikt. Ook konden ze naar eigen zeggen wel wat aan het centrum bijdragen: Promotie, helpen met huiswerk, het organiseren van activiteiten, lesgeven, theater, ontwerpen..
Wat daarnaast erg belangrijk voor hen bleek te zijn, is dat ze door middel van het centrum kunnen laten zien dat hun hobby’s (breakdance, graffiti) niet iets voor het uitschot van Huancayo is, maar dat je het ook gewoon kunt bekijken als moderne kunstuitingen.



Eén jongen –laten we hem Marco noemen- kon echt niets bedenken. Híj kon toch geen (goed) voorbeeld zijn voor zijn jongere medemens? Toen wij hem wezen op de enorme omwenteling die hij zelf de afgelopen tijd heeft doorgemaakt, begon hem wel wat te dagen. Marco liep altijd rond met een ‘nobody f*s with me’-air. Hij was stoer, cool en hoefde zich van niets en niemand wat aan te trekken. Een week nadat zijn opa -bij wie hij in huis woonde- overleed, zagen we een foto van hem bij de kist. Kin vooruit, handen in de typische rappershouding, hèt gebaar van hem en zijn vrienden. Emoties waren niet aan hem besteed. Hij was rapper, zou meerdere vrouwen tegelijk bezighouden en gebruikte iedere drug die voorhanden was.

Een aantal maanden geleden kwamen er al wat scheurtjes in zijn image. Hij houdt enorm van tekenen, liet in zijn raps duidelijk wat merken over zijn innerlijke wereld en durfde via die wegen weleens wat over zichzelf te laten zien. De laatste weken is hij hard aan het studeren, juíst binnen het centrum, om straks bij de universiteit toegelaten te kunnen worden. In het altijd chaotische centrum is hij momenteel een baken van rust, stil gebogen over zijn wiskundeopgaven. Gelukkig ook gewoon lekker afgewisseld met het oefenen van zijn nieuwste raps: muziekje op de computer, koptelefoon op en gáán.



Het gesprek over verantwoordelijkheden heeft juist Marco merkbaar geraakt, zoals dat twee dagen later al bleek. Eén van de andere jongeren kwam (niet voor het eerst) stomdronken het centrum binnen aan het eind van de avond. Wij praatten wat met hem, hij dommelde wat in, nauwelijks benul hebbend van wie en waar hij was. Ons nieuwe voorbeeld Marco bleef continu bij hem in de buurt, hield hem in de gaten en begon -even kijkend of wij het wel zagen- aan het eind van de avond de troep op te ruimen. Misschien wel voor het eerst in zijn leven merkbaar trots op wat hij kan en wie hij is.

Het gesprek paste ook goed binnen de richting die we sinds enkele weken ingeslagen zijn. ‘Het centrum is van jou, pas er goed op.’ Dit motto krijgt wel heel duidelijk handen en voeten als op zaterdag –in wisseldienst- twee jongeren het centrum schoonmaken. Uiteraard niet ieders favoriete klusje, maar toch doet het grootste deel echt zijn best. Al was het alleen maar voor de kop thee met chocola die ze er mee kunnen verdienen. Zelfs de wc -we hoeven de foto’s niet opnieuw te laten zien- krijgt een grondige beurt. Het is hún centrum. Zij krijgen hier een kans en daar zijn ze trots op. Anderen hebben dat ook verdiend.